← Blog
14 Nisan 2026·9 dk okuma

HMGS Borçlar Hukuku: En Sık Çıkan Konular, Örnek Sorular ve Çözüm Teknikleri

HMGS sınavında Borçlar Hukuku bölümünden çıkan en sık konular: sözleşme serbestisi, irade sakatlıkları, temerrüt ve haksız fiil. Örnek sorular ve pratik çözüm yöntemleri.

HMGS'de Borçlar Hukuku Kaç Soru Çıkıyor?

HMGS yönetmeliğine göre Borçlar Hukuku bölümünden 12 soru çıkmaktadır (toplam 120 sorunun %10'u). Bu oran, orta-yüksek öncelikli bir konu olduğunu göstermektedir.

Borçlar Hukuku sorularının büyük çoğunluğu Türk Borçlar Kanunu (TBK) maddelerine doğrudan atıfta bulunmaktadır.

En Sık Çıkan Konular

1. Sözleşmenin Kurulması ve İrade Sakatlıkları

Çıkma sıklığı: Yüksek

TBK m.1-39 arasını kapsayan bu alan HMGS'nin favorisidir.

Temel kavramlar:

  • Öneri (icap) ve kabul — TBK m.3
  • Yanılma (hata) — TBK m.30-31
  • Aldatma (hile) — TBK m.36
  • Korkutma (tehdit) — TBK m.37
  • Aşırı yararlanma (gabin) — TBK m.28

    • Sınav tüyosu: İrade sakatlığı türlerini birbirinden ayırt eden seçenekler sıkça çıkar. "Aldatma halinde sözleşme nedir?" sorusunda cevap iptal edilebilir sözleşmedir, yoksa geçersiz değil.

    2. Sözleşmeden Dönme ve Fesih

    Çıkma sıklığı: Yüksek

  • Dönme (ex tunc etkili): geçmişe etkili, edimler iade edilir
  • Fesih (ex nunc etkili): ileriye etkili, geçmiş edimler kalır

    • Sık sorulan: "Sürekli edimli sözleşmelerde dönme mi fesih mi uygulanır?" — Cevap: Fesih (kira, hizmet sözleşmeleri).

    3. Borçlu Temerrüdü

    Çıkma sıklığı: Çok yüksek

    TBK m.117-126 arasındaki hükümler HMGS'de düzenli olarak çıkmaktadır.

    Temerrüt şartları:

  • Muaccel bir borç olmalı
  • Alacaklının ihtarı (kural olarak)
  • Borçlunun ihtara rağmen ifa etmemesi

    • İhtar gerekmediği haller: Taraflarca kararlaştırılan belirli vade, haksız fiilden doğan borçlar.

    Temerrüt sonuçları:

  • Alacaklı aynen ifa + tazminat talep edebilir
  • Alacaklı sözleşmeden dönebilir
  • Seçimlik hak

    • 4. Haksız Fiil

    Çıkma sıklığı: Yüksek

    TBK m.49 ve devamı kapsamlı çıkmaktadır.

    Haksız fiil unsurları:

  • Fiil
  • Hukuka aykırılık
  • Kusur (kast veya ihmal)
  • Zarar
  • İlliyet bağı

    • Adam çalıştıranın sorumluluğu (TBK m.66): İspat yükü ters çevrilmiş — işveren kurtuluş beyyinesi getirmedikçe sorumludur.

    Zamanaşımı: TBK m.72 — Zarar ve failden öğrenme tarihinden 2 yıl, her halükarda 10 yıl.

    5. Sebepsiz Zenginleşme

    Çıkma sıklığı: Orta

    TBK m.77-82 arası.

    Temel kural: Haklı bir sebep olmaksızın başkasının malvarlığından zenginleşen, bu zenginleşmeyi iade etmekle yükümlüdür.

    İspat yükü: Zenginleşmenin haklı sebebi olduğunu iddia eden ispat etmek zorundadır.

    6. Özel Borç İlişkileri

    Satım Sözleşmesi (TBK m.207-281):

  • Ayıplı ifa halinde alıcının seçimlik hakları: sözleşmeden dönme, bedel indirimi, ayıpsız misliyle değişim, tazminat
  • Zamanaşımı: Taşınırlarda 2 yıl, taşınmazlarda 5 yıl

    • Kira Sözleşmesi (TBK m.299-378):

  • Kiracının tahliye sebepleri
  • Ev kirasında özel hükümler (TBK m.339-356)

    • Vekalet Sözleşmesi (TBK m.502-514):

  • Vekilin özen borcu
  • Hesap verme yükümlülüğü
  • Her iki tarafın azil ve istifa hakkı

    • Çözüm Teknikleri

    Seçenek Eleme Yöntemi

    HMGS Borçlar Hukuku sorularında seçenekleri şu sırayla eleyin:

  • Kanun maddesi yanlışsa: "TBK m.X'e göre..." ifadesinde madde numarası yanlışsa o seçeneği eliniz
  • Hukuki nitelendirme yanlışsa: "İptal edilebilir" yerine "geçersiz" diyorsa eleyin
  • Süre yanlışsa: Zamanaşımı veya hak düşürücü süreler yanlış verilmişse eleyin

    • Senaryo Sorularında Dikkat

    Borçlar Hukuku soruları çoğunlukla "Ahmet, Mehmet'e... yapmıştır. Bu durumda..." şeklinde senaryo içerir.

  • Önce hukuki ilişkinin türünü belirleyin (satım mı, kira mı, haksız fiil mi?)
  • Sonra o ilişkiye özgü kuralları uygulayın
  • Genel hükümler ve özel hükümler çatışırsa özel hüküm uygulanır

    • Pratik Çalışma Önerileri

  • TBK'nın sistematik yapısını öğrenin: Genel Hükümler (m.1-206) → Özel Borç İlişkileri (m.207-649)
  • Her konuyu bir senaryo ile pekiştirin
  • Temerrüt ve haksız fiil sorularını günlük çözün — en sık çıkan konulardır
  • Zamanaşımı sürelerini tablo halinde ezberleyin

    • HMGS Mastery'deki adaptif öğrenme sistemi, Borçlar Hukuku'ndaki zayıf noktalarınızı tespit ederek sizi otomatik olarak o konularla pratik yaptırır.

    HMGS'ye Hazır mısınız?

    Yapay zeka destekli kişisel çalışma planı ve 10.000+ soru ile hazırlığa başlayın.

    Ücretsiz Başla